Як выглядала Налібоцкая пушча раней: позірк са старых фота і малюнкаў

Сааўтар Баляслаў Сідаровіч

Мэта гэтага паста напоўніцу відавочна з назову. Мне самому, ды й любому іншаму аматару Налібоцкай пушчы пэўне ж не раз мроілася, як тое выглядала яна раней, да шалёнага наступу чалавека на прыроду ў дваццатым стагодзьдзі. Вядома было б надта цікава зазірнуць у гэтую пушчу пракавечных часоў, адылі дзякуй і за тое, што неяк захаваліся шэраг фотаздымкаў і малюнкаў, што адлюстроўваюць стан Налібоцкай пушчы з сярэдзіны дзевятнаццатага стагодзьдзя да сярэдзіны дваццатага стагодзьдзя.

Пададзеныя фотаздымкі 1920-х і 1930-х гадоў узяты з міжваенных выданьняў польскага лавецкага часопісу Łowiec Polski, а таксама ад шэрагу людзей, якія мелі тое ці іншае дачыненьне да Налібоцкай пушчы (тутэйшыя, асушальнікі, лесагаспадарнікі, паляўнічыя й іншыя). Гэтыя людзкія фотаздымкі пераважна датуюцца пэрыядам 1940-1960-х гадоў, але ёсьць і ранейшыя таксама 1920-х і 1930-х гадоў. Таксама скарыстаны некаторыя аўтарскія фотаздымкі некранутых натуральных варункаў, што яшчэ былі ў Налібоцкай пушчы напачатку 1980-х гадоў. Што тычыцца малюнкаў, то пададзены шэраг карцін вядомага мастака Юльяна Фалата, дзе ён таленавіта адлюстраваў сцэны паляваньня магнатаў Радзівілаў у Налібоцкай пушчы ў сярэдзіне 1880-х гадоў. Лічбавыя копіі гэтых малюнкаў Фалата ўзяты з сайту http://www.pinakoteka.zascianek.pl.

Адносна больш менш старых фотаздымкаў, то я не буду перагружаць деманстрыцыйную частку подпісамі, адкуль яны ўзяты й што тое за мейсца. Гэтак таму што гэтыя фотаздымкі ўжо былі скарыстаны ў розных пастах майго блогу з ўсёй гэтай інфармацыяй. Гэты жа пост мае мэтай толькі зрабіць уражаньне, якой то Налібоцкая пушча была стагодзьдзе раней.

Усё пададзенае пераважна адлюстроўвае лесагаспадарнікаў або паляўнічых у дзеі або часьцей з трафэямі, але лясная, або багенная асноледзь перадае калярытны воблік тагачаснай пушчы яшчэ да паўсюдных высечак і татальнага асушэньня.

Трэба таксама зацеміць, што стагодзьдзе таму, нават яшчэ на пачатку 1960-х гадоў Налібоцкая пушча была ня толькі вялізарным лясным масівам, але леса-багенным комплексам, дзе адчыненыя багны і багенна-прыгнечыныя лясы займалі ня менш траціны плошчы гэтага натуральнага тэрэну. Было ўжо шэраг даволі водных каналаў і заставалася шмат рэчак.

Ніжэй пададзены малюнкі Юльяна Фалата. Лічбавыя копіі гэтых малюнкаў Фалата ўзяты з сайту http://www.pinakoteka.zascianek.pl. Гэтыя таленавітыя малюнкі трапна перадаюць калярыт ранейшай Налібоцкай пушчы.